فایل با فرمت ورد و قابل ویرایش می باشد

 

تجارت جنين در حقوق داخلي و بين المللي 

 

نویسنده: بهرام تقي پور

 

چكيده

    بي شك ناباروري معضلي خانوادگي و اجتماعي است كه ممكن است يكي از موجبات طلاق به حساب آيد، اما توسل به طرق غيراخلاقي بارداري براي رفع اين معضل به خصوص با نگـاه و رويكرد اقتصادي و تجاري از قبيل خريد و فروش تخمك، اسپرم و جنين يا بارداري به حساب ديگري نه تنها يك معضل بزرگ تر اجتماعي به حساب  ميآيد، بلكه به مراتب آثار مخرب تـري براي اشخاص متعد د به خصوص طفل ايجـاد خواهـد كـرد و كرامـت و هويـت انـساني نيـز خدشه دار خواهد شد . حقوق داخلي كشورها و  سازمانهاي بين المللي به اين شيوه هاي بارداري نگاه واحدي ندارند كه در اين مقاله به طور تطبيقي مطالعه شـدند . در حقـوق مـا توسـل بـه اين گونه شيوه ها كه در قانون شيوة  اهداي جنين به زوجين نابارور و  آييننامة اجرايـي آن بيـان نشده است، به دليل تعارض با نظم عمومي و اخلاق حسنه غيرمجاز و هرگونه قرارداد راجع به آن باطل است.

 

واژگان كليدي  

     بارداري به حساب ديگري، تجارت جنين، اسپرم و تخمك.   

 

1. مقدمه

آمار ناباروري در ايران نسبت به آمار ميانگين جهاني تكان دهنده اسـت، بـه طـوري كـه برخـيميزان آن را 20 درصد از ازدواج ها يا يك پـنجم از زوجـين اعـلام كـرده انـد (گـورابي، 1392: 1).

بي شك علـت يـا علـل ايـن امـر بايـد از سـوي مراجـع  ذيصـلاح شناسـايي و راه حـل هـايپيشگيري كننده نيز ارائه شود. با وجود اين، علم پزشكي به طور اعـم و علـم ژنتيـك بـه طـوراخص پيشرفت هاي درخور توجـه اي داشـته (راسـخ، 1383: 11 و  بجـاوي، 1376: 266) و راهحـل هـايدرمان كنندة متعددي براي نازايي ارائه داده است. در ميان ايـن راهحـل هـا، برخـي بـاروريهـاغيرطبيعياند كه در جوامع مختلـف شـيوع پيـدا كـردهانـد و اسـتفاده از آنهـا آثـار و تبعـاتاجتماعي، اخلاقي و حقوقي متعددي به دنبال خواهد داشت (راسخ، همان: 22). بـه عبـارت ديگـر،استفاده از پيشرفتها و تحولات پزشكي و درنتيجه ژنتيكي براي حل معضل ناباروري بايـد بـاموازين اجتماعي، مذهبي، اخلاقي و حقوقي در هر جامعه اي سازگار باشـد . در ايـن خـصوصيكي از مسائلي كه امروزه در كشورهاي مختلف از جمله كشور ما نيز شـايع شـده و در حـالگسترش است، نگاه تجاري و اقتصادي به  شـيوههـاي درمـان نـازايي اسـت كـه مـي توانـد ازپديدههاي عصر حاضر به حساب آيد. اين پديدة اجتماعي، مـشكلات و معـضلات اخلاقـي وحقوقي جديدي را ايجاد خواهد كرد كه قواعد حقوقي موجود از حل                پيچيـدگيهـاي حاصـلهعاجزند يا حداقل به راحتي نميتوانند راهحل مناسبي ارائه كنند. سؤالي كه در اينجا به صـورتتخصصي مطرح مي شود اين است كه آيا تجارت يا به تعبير دقيق تـر خريـد و فـروش اسـپرم،تخمك يا جنين براي باروري از لحاظ حقوقي و اخلاقي جايز اسـت؟ همچنـين، اسـتخدام زنديگري براي در اختيار گذاشتن رحم خود براي باروري به حساب ديگري، يا به عبارت ديگـراجارة رحم صحيح است؟ در صورت         مثبتبودن پاسخ اين سؤالات، قراردادهـاي خـصوصي ازلحاظ مبلغ و ساير شروط مندرج تا چه حدودي مي توانند معتبر باشند؟

از لحاظ پيشينة تحقيق در حقوق داخلي، تا حـدود كـاوش مـا، نوشـته يـا مقالـه حقـوقيخصوصاً به صورت تطبيقي كه به جنبة اقتصادي و تجاري موضـوعات مـورد بحـث بپـردازد،وجود ندارد هرچند از لحاظ فقهي تحقيقاتي ارائه شده اسـت. بنـابراين، ضـمن بيـان فـروض بارداري غيرطبيعي، حقوق داخلي كشورهاي خارجي و حقوق بينالملل و حقـوق مـا مطالعـهخواهد شد.

 

               

2. فروض بارداري غيرطبيعي

فروض و شيوههاي بارداري غيرطبيعي از لحاظ پزشكي متفاوتاند (صالحي، 1392: 1) كـه در ايـنخصوص مي توان بارداري براي ديگري1، انتقال اسپرم شوهر به رحم زن ثالث2، انتقـال جنـين(اسپرم و تخمك تلقيح شدة ديگران ) به رحم همسر3، تحصيل يا خريد تخمك يا اسپرم4 را نـامبرد. مطالعة تطبيقي درخصوص اين فروض بارداري نشان ميدهد كه حقـوق كـشورها قاعـدةيكساني نسبت به كمكهاي پزشكي در باروري و درنتيجه بارداري بـراي ديگـري ندارنـد. در يك نگاه كلي  ميتوان از لحاظ قوانين، كشورها را به سه دستة كـشورهاي منـع كننـده، مجـاز وكشورهايي كه قانون ساكت است، تقسيم كرد كه در ذيل  آنها را بررسي مي كنيم.

  1. 2. 1. كشورهاي منع كننده

در برخي كشورها همانند فرانسه، سوئيس ، آلمان و كبك، كمكهاي پزشك ي براي بارداري مقيدو محدود و زايمان و بارداري براي ديگري قانوناً به طور مطلق منع شده است كه در اينجـا بـهطور نمونه  آنها را بررسي مي كنيم:

 

منابع

الف) فارسي 

  1. بجاوي، محمد (1376). »ژنوم انساني بهمثابة ميراث مشترك بشريت يا ژنتيك بيم و اميد«، ترجمة ابراهيم بيگ زاده، مجلة كانون ،وكلا شمارة 11، 266 -280.
  2. جيران پور، اسما (1393). »فقه دربارة انتقال اسپرم چه مي گويد«، پايگاه تحليلي-خبري خانواده و زنان.
  3. راسخ، محمد (1383). »بيوتكنولوژي و انسان، مسائل و ديدگاهها«، مجلة تحقيقات ،حقوقي 11 -81.
  4. رضانيا معلم، محمدرضا (1389). باروريهاي پزشكي از ديدگاه فقه و ،حقوق بوستان كتاب.
  5. سليمانيدرچه، محمد (1393). »رابطة حقوقي انسان با اعضاي بدن خود و تبيين آثار اهم آن«، پايان نامة كارشناسي ارشد.
  6. صالحي، زهرا (1392). »سوءاستفاده از زوج هاي در آرزوي فرزند/قرارداد اهداي تخمك و جنين آيا شرعي است«.
  7. كاتوزيان، ناصر (1369). »توالد بدون عشق«، مجلة كانون ،وكلا شمارة 4، 217-226.
  8. كريمي، عباس و كريمي، سحر (1389). »تعارض بين احكام راجع به ماليت بالفعل و شخصيت بالقوة جنين آزمايشگاهي«، سمينار دو روزة جنين آزمايشگاهي از ديدگاه فقه، حقوق و اخلاق يادوارة زنده ياد دكتر سعيد كاظمي آشتياني، پژوهشكدة رويان.
  9. گورابي، حميد (1392). مصاحبه، خبرگزاري تسنيم، 4 شهريور، كد خبر 340802.
  10. مرتضوي، عبدالحميد و موسوي، بيدله. »قرارداد رحم جايگزين«، بانك مقالات حقوقي نشر عدالت.
  11. مقدميخمامي، نيلوفر (1391). »بررسي تطبيقي حق جنين بر سلامت در نظام حقوقي ايران و ايالات متحدة امريكا«، پايان نامة كارشناسي ارشد، دانشگاه امام صادق.

12 موسويبجنوردي، سيدمحمد و محمدخاني، معصومه (1395). »بررسي وضعيت كودك متولدشده از رحم جايگزين با رويكردي بر نظر امام خميني«، متين، 47-74.

  1. 13. ونس، پاگارد (1370). »آدم سازان«، ترجمة حسين افشار، چاپ اول، نشر بهبهاني.

ب) خارجي  

Brunet Laurence, (2012). «La globalisation internationale de la gestation pour autrui», Travail, genre et sociétés, n 28, 199-205.

Carry-Grillot Gonague (2015). Le contrat de gestation pour autrui en droit international des affaires, Mémoire de Master Droit des affaires international, Université de Dijon.

Cook Michael (2011). «American women become surrogates for foreign couples»,   Chicago Tribune, 13 avril, disponible sur le site:<http://articles.chicagotribune.com/201104-13/health/ct-newssurrogate-mom-20110413_1_surrogacycenter-for-surrogateparenting-  internationalparents>.

Courbe Patrick; Gouttenoire Adeline (2013). Droit de la famille, Dalloz, 6e édition.

Dontenville. H. (1991). note sur C. Cass., AP, 31 mai 1991, JCP 1991, II, 21752.

Fabre-Magnan Muriel (2013). La gestation pour autrui, Fictions et réalité, édition Fayard.

Gross Martine (2015). «ouvrir l’accès à l’AMP pour les couples de femme?», in Mariage de même sexe et filiation , EHESS, 35-38.

Kubiak sylwia (2008). Les aspects juridiques de la gestation pour autrui en droit comparé: international, européen, Pologne, France et Grande-Bretagne, Mémoire de Master Droit de la santé, Université Paris 8.

Malhotra Anil; Malhotra Ranjit, (2009). «Commercial Surrogacy India- Bane or Boon?»,  Law Gazette (publication de la Law Society of Singapore), mars 2009 disponible s: http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.lawgazette.com.sg%2F200 9-3%2Fregnews.htm.

Marway Herjeet (2012). «La gestation pour autrui commercial: droit et éthique», Travail, genre et sociétés, n 28, 173-181.

Merchant Jennifer (2012). «Une gestation pour autrui (étique) est possible» Travail, genre et sociétés, n 28, 183-189.

Merchant Jennifer (2015). «AMP et gestation pour autrui aux États-Unis éléments d’analyse», in Mariage de même sexe et filiation, EHESS, 43-47.

Neirinck Claire; Gross martine (2014). Parents-enfants: vers une nouvelle filiation, Dagmsl Rolf.

Roland Henri, Boyer Laurent (1999). Adage du droit français, Litec, 4e éd.

Roman Diane (2012). «La gestation pour autrui, un débat féministe», Travail, genre et sociétés, n 28, 191-197.

Schulz Sandra (2008). «In India, Surrogacy Has Become a Global Business», Der Spiegel, 25 septembre, disponible sur: (www.spiegel.de/international/world/0,1518, 580209,00.html).

.Scotto Romain (2014). «La France devra reconnaitre les enfants issus d’une mère porteuse», 20 minutes, 27 juin 2014.

Sharavan Sheela (2010). «Transnational commecial surrogacy in india Congrès international féministe, 3, 4 et 5 décembre 2010 à Paris.from a gender perspective».

Théry Irène; Leroyer Anne- marie (2014). Filiation, origines, parentalité, Odile Jacob.

Vallereau Maud (2014). «Mère porteuses: ce que l’arrêt de la CEDH change pour les familles françaises», metronews, 27 juin 2014.

www.spiegel.de/international/world/0,1518,580209,00.html. http://articles.chicagotribune.com/2011-04-13/health/ct-newssurrogate-mom20110413_1_surrogacycenter-for-surrogateparenting-internationalparents>.

http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.lawgazette.com.sg%2F20093%2Fregnews.htm. www.senat.fr/rap/r07-421/r07-42115.html#toc194. www.assemble-nationale.fr/13/rap-off/1325-tl.asp. www.larcherche.fr/content/actualite/article?id=25466. http://www.20min.ch/ro/news/suisse/story/Peres-legaux-d-un-bebe-ne-d-une-mere-porteuse15398451. www.educaloi.qc.ca/loi/parents/370/. http://faculty.law.miami.edu/zfenton/documents/Johnsonv.Calvert.pdf. http://www.senat.fr/lc/lc182/lc182_mono.html#toc19

http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.allbusiness.com%2Flegal%2F trial-procedure-decisions-rulings%2F12095255-1.html.

http://archive.wikiwix.com/cache/?url=http%3A%2F%2Fwww.msnbc.msn.com%2Fid%2F51 13759. http://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html. www.echr.coe.int/Documents/Convention_ENG.pdf.

 

نقد و بررسی‌ها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “دانلود فایل ورد مقاله-تجارت جنين در حقوق داخلي و بين المللي ”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: