فایل مقاله به صورت ورد قابل ویرایش می باشد.

وضعیت حقوقی طفل متولد از لقاح مصنوعی

 

نویسندگان: محمد روشن

منبع: خانواده پژوهی سال اول تابستان 1384 شماره 2

چکیده

این مقاله به بررسی فقهی و حقوقی ابعاد مختلف تلقیح مصنوعی خارج از رحم با اسپرم شوهر و اجنبی می پردازد. تلقیح مصنوعی با نطفه شوهر، امروزه مشکل حقوقی و شرعی ندارد و از لحاظ نسب، آثار و تبعات متفرع برآن، مشکلی ایجاد نمی کند. بچه ای که این گونه متولد می شود، متعلق به زن و شوهر است و همه آثار مربوط به نسب صحیح و مشروع را در بر می گیرد. عمل مزبور علی الاصول فاقد جنبه کیفری و ماهیت جرم و حرمت شرعی است مگر اینکه در طریق اعمال این روش، عمل حرام و یا احیاناً جرم صورت گیرد که فقط همان عمل، جرم یا حرام است و تاثیری در صحت عمل ندارد. فقهای بسیاری اصل تلقیح را عملی جایز دانسته و برای نزدیکی قائل به موضوعیت برای مشروعیت طفل نمی باشند. بین حقوق دانان نیز نظر مخالفی مشاهده نمی شود. با توجه به قانون نحوه اهدای جنین به زوجین نابارور،(1) جنین های حاصله از تلقیح خارج از رحم زوج های قانونی و شرعی پس از طی تشریفات مندرج در آن قابل انتقال به رحم زنانی است که پس از ازدواج و انجام معاینات پزشکی ناباروری آنها مسلم شده است. لیکن چنانچه صرفاً از اسپرم مرد اجنبی استفاده شود قانون گذار در این خصوص ساکت است. از این رو به استناد اصل 167 قانون اساسی بایستی به فتاوی معتبر و آرای فقها مراجعه کرد. مضافاً آنکه در ماده 1167 قانون مدنی زنا استثناء شده است، با توجه به اصل تعمیم به قدر متیقن و تفسیر مضیق نمی توان موارد A.I.D را استثناء نمود. پس باید گفت نسب طفل متولد از A.I.D قانونی است.

مقدمه

Αتلقيح در لغت به معناي باردار كردن و لقاح به معناي باردار شدن است و تلقيح مصنوعي در اصطلاح عبارت از اين است كه زن را با وسايل مصنوعي و بدون اينكه نزديكي صورت گيرد آبستن كنند(1) (صفائي ،1376).

انواع رو شهاي تلقيح مصنوعي شام ل:IUI  تلقيح مصنوعي داخل رحم؛GIFT  انتقال تخمك؛ZIFT  انتقال زايگوت؛ IVF-ET باروري آزمايشگاهي؛ انتقال رويان است (موسوي ،1382).

تلقيح مصنوعي براي نخستينبار در سال 1765 به منظور اصلاح نژاد و تكثير نسل حيوانات، توسطيك دانشمن د آلماني به نام Iud wig Jacobin بر روي ماهيها انجام شد، متعاقب آن براي توليدمثلانسان نيز مورد آزمايش قرار گرفت و در برخي كشورها مانند آمريكا معمول گرديد (صفائي ،13776).  

با پيشرفت علم و استفاده از تكنيكهاي برتر، نخستين نوزاد آزمايشگاهي به نامΑ لوئيز بر اون در1987 در لندن با تلاش دكتر استپتو و همكارانش بهدنيا آمد (رمضانزاده ،1377).

پس از آن در سال 1988 يعني يك سال پس از اين موفقيت در كشور انگلستان 956 كود ك از طريقباروري خارج از رحم (I.V.F ) متولد شدن د. در ايالات متحده آمريكا بيش از 40000 سيكلART  انجام گرفت كه منجر به 8741  وضع حمل شد، 5103 مورد آنها از طريق  I.V.F بود (جعفرزاده ،1378).

 

تاريخچه قانونگذاري

در كشورهاي جهان سوم كه اغلب كشورهاي اسلامي نيز در اين زمره قرار دارند قانون و مقرراتخاصي تدوين نشده است.

جمهوري اسلامي ايران با تدوين قانون نحوه اهداي جنين به زوجين نابارور (مصوب 92/4/1382) قانوني را در پنج ماده به تصويب رسانيده كه تنها يك روش از روشهاي موجود را به تصريح تجويز كردهاست:

ماده 1: به موجب اين قانون كليه مراكز تخصصي درمان ناباروري ذيصلاح مجاز خواهند بود، با رعايتضوابط شرعي و شرايط مندرج در اين قانون، نسبت به انتقال جنينهاي حاصله از تلقيح خارج از رحمزوجهاي قانوني و شرعي پس از موافقت كتبي زوجين صاحب جنين به رحم زناني كه پس از ازدواج وانجام اقدامات پزشكي ناباروري آنها (هر يك به تنهايي يا هر دو) به اثبات رسيده اقدام نمايند.

ماده 2: تقاضاي دريافت جنين اهدايي بايد مشتركامشتركاً از طرف زن و شوهر تنظيم و تسليم دادگاه شود و دادگاه ،در صورت احراز شرايط ذيل مجوز دريافت جنين را صادر ميكند:

الفـ زوجين بنا به گواهي معتبر پزشكي، امكان بچهدار شدن نداشته باشند و زوجه استعداد دريافتجنين را داشته باشد،

  • ـ زوجين داراي صلاحيت اخلاقي باشند،

نقد و بررسی‌ها

هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.

اولین کسی باشید که دیدگاهی می نویسد “فایل ورد مقاله: وضعیت حقوقی طفل متولد از لقاح مصنوعی”

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: